Obrzęd poświęcenia i błogosławienia opłatków na wigilijny stół
Obrzęd poświęcenia i pobłogosławienia opłatków rozpoczynamy od Wstępu: wezwania do modlitwy, oracji i modlitwy Anioł Pański. Jeżeli obrzędowi nie przewodniczy osoba duchowna, wtedy w ciszy wszyscy uczestnicy czynią znak Krzyża Świętego a następnie odmawiają modlitwę Anioł Pański. Następnie przed odczytaniem Ewangelii, zapala się świecę, po niej następuje obrzęd poświęcenia i pobłogosławienia opłatków, modlitwa za zmarłych, modlitwa przed posiłkiem oraz przełamanie się opłatkiem. Należy przygotować naczynie z poświęconą wodą. Poświęcając i błogosławiąc opłatki, zieloną gałązką, na znak krzyża kropimy opłatki. Można również dokonać pokropienia nakrytego potrawami stołu i wszystkich zgromadzonych wokół niego.
Wstęp
K. Wspomożenie nasze w imieniu Pana,
W. Który stworzył niebo i ziemię.
Wszechmogący Wieczny Boże, spraw prosimy, by Tajemnica Wcielenia Twojego Syna, naszego Pana i Odkupiciela, przyniosła radość ze świętowania początków zbawienia w duchu pokoju, miłości i prawdy, przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.
Anioł Pański
Anioł Pański zwiastował Pannie Maryi.
I poczęła z Ducha Świętego.
Zdrowaś Maryjo …
Oto ja służebnica Pańska.
Niech mi się stanie według słowa Twojego.
Zdrowaś Maryjo …
A słowo ciałem się stało.
I zamieszkało między nami.
Zdrowaś Maryjo …
Módl się za nami, Święta Boża Rodzicielko.
Abyśmy się stali godnymi obietnic Chrystusowych.
Módlmy się. Wszechmogący Boże, przez zwiastowaniem anielskie poznaliśmy wcielenie Chrystusa, Twojego Syna, prosimy Cię, wlej w nasze serca swoją łaskę, abyśmy przez Jego mękę i krzyż zostali doprowadzeni do chwały zmartwychwstania. Przez naszego Pana Jezusa Chrystusa, Twojego Syna, który z Tobą żyje i króluje w jedności Ducha Świętego, Bóg przez wszystkie wieki wieków. Amen.
Zapalenie świecy na wigilijnym stole
Światło Chrystusa.
Bogu niech będą dzięki.
Ewangelia o narodzeniu Pańskim
EWANGELIA Łk 2
K. Z Ewangelii Świętego Łukasza
Narodzenie Jezusa
W owym czasie wyszło rozporządzenie Cezara Augusta, żeby przeprowadzić spis ludności w całym państwie. Pierwszy ten spis odbył się wówczas, gdy wielkorządcą Syrii był Kwiryniusz. Wybrali się więc wszyscy, aby się dać zapisać, każdy do swego miasta. Udał się także Józef z Galilei, z miasta Nazaret, do Judei, do miasta Dawidowego, zwanego Betlejem, ponieważ pochodził z domu i rodu Dawida, żeby się dać zapisać z poślubioną sobie Maryją, która była brzemienna. Kiedy tam przebywali, nadszedł dla Maryi czas rozwiązania. Porodziła swego pierworodnego Syna, owinęła Go w pieluszki i położyła w żłobie, gdyż nie było dla nich miejsca w gospodzie.
Pasterze u żłóbka
W tej samej okolicy przebywali w polu pasterze i trzymali straż nocną nad swoją trzodą. Naraz stanął przy nich Anioł Pański i chwała Pańska zewsząd ich oświeciła, tak że bardzo się przestraszyli. Lecz Anioł rzekł do nich: „Nie bójcie się! Oto zwiastuję wam radość wielką, która będzie udziałem całego narodu: dziś w mieście Dawida narodził się wam Zbawiciel, którym jest Mesjasz, Pan. A to będzie znakiem dla was: znajdziecie Niemowlę, owinięte w pieluszki i leżące w żłobie”. I nagle przyłączyło się do Anioła mnóstwo zastępów niebieskich, które wielbiły Boga słowami: „Chwała Bogu na wysokościach, a na ziemi pokój ludziom Jego upodobania”.
Gdy Aniołowie odeszli od nich do nieba, pasterze mówili nawzajem do siebie: „Pójdźmy do Betlejem i zobaczmy, co się tam zdarzyło i o czym nam Pan oznajmił”. Udali się też z pośpiechem i znaleźli Maryję, Józefa i Niemowlę, leżące w żłobie. Gdy Je ujrzeli, opowiedzieli o tym, co im zostało objawione o tym Dziecięciu. A wszyscy, którzy to słyszeli, dziwili się temu, co im pasterze opowiadali. Lecz Maryja zachowywała wszystkie te sprawy i rozważała je w swoim sercu. A pasterze wrócili, wielbiąc i wysławiając Boga za wszystko, co słyszeli i widzieli, jak im to było powiedziane.
Obrzezanie
Gdy nadszedł dzień ósmy i należało obrzezać Dziecię, nadano Mu imię Jezus, którym Je nazwał Anioł, zanim się poczęło w łonie Matki.
Po odczytaniu fragmentu Ewangelii o Narodzeniu Jezusa, Kapłan albo lektor kończy perykopę słowami:
Błogosławmy Panu.
Bogu niech będą dzięki.
K. Oto Słowo Pańskie.
Kapłan całuje Ewangelię.
W. Bogu niech będą dzięki.
Modlitwa poświęcenia i pobłogosławienia opłatków
Wszechmogący i Wiekuisty Boże, Ty miłujesz swoje stworzenie i z miłości do człowieka, skażonego grzechem pierworodnym, posyłasz swojego umiłowanego Syna, który w tajemnicy narodzenia dla świata z Maryi Dziewicy obdarzył świat pokojem i łaską zbawienia, spraw prosimy by złożone tutaj opłatki, którymi będziemy się łamać na znak miłości i pojednania, byś poświęcił + i pobłogosławił + i błogosław + tym którzy będą się nimi dzielić na znak miłości do Ciebie i bliźnich, a nasze wspólne świętowanie uroczystości Narodzenia Pańskiego, niech przyniesie dla nas obfite owoce naszego zbawienia razem z Twoim Synem, Jezusem Chrystusem, który żyje i króluje, po wszystkie wieki wieków. Amen.
Modlitwa za zmarłych
W tych lub podobnych słowach, nawiązujemy do naszych bliskich zmarłych, którzy odeszli od nas do chwały nieba. Pamiętając o tych, którzy nas poprzedzili i cieszą się radością spotkania z Bogiem, wierząc że są pośród nas w tym wymiarze duchowym ci, którzy już z nami nie zasiądą do wigilijnego stołu, módlmy się:
Chwila ciszy.
Wieczny odpoczynek racz zmarłym dać Panie.
A światłość wiekuista niechaj im świeci.
Niech odpoczywają w pokoju wiecznym. Amen.
Modlitwa przed posiłkiem
Pobłogosław, Panie Boże nas, + pobłogosław ten posiłek, + tych którzy go przygotowali + i naucz nas dzielić się chlebem i radością ze wszystkimi. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.
Zakończenie
Teraz następuje przełamywanie się opłatkiem oraz spożywanie wieczerzy. Po spożyciu uroczystej kolacji, przedłużeniem wspólnoty stołu jest śpiewanie kolęd. Na zakończenie odmawia się modlitwę po posiłku albo kończy się wspólnym uwielbieniem Trójcy Świętej.
Modlitwa po posiłku
Dziękujemy Ci, Boże za te dary, które spożyliśmy z Twojej dobroci. Przez Chrystusa, Pana naszego. Amen.
Albo
Chwała Ojcu i Synowi i Duchowi Świętemu.
Jak była na początku, teraz i zawsze i na wieki wieków. Amen.
Ewangelia do wyboru
EWANGELIA Mt 2
K. Z Ewangelii Świętego Mateusza
Pokłon mędrców ze Wschodu
Gdy Jezus narodził się w Betlejem w Judei za panowania króla Heroda, oto mędrcy ze Wschodu przybyli do Jerozolimy i pytali: «Gdzie jest nowo narodzony Król żydowski? Ujrzeliśmy bowiem Jego gwiazdę na Wschodzie i przybyliśmy oddać Mu pokłon».
Skoro to usłyszał król Herod, przeraził się, a z nim cała Jerozolima. Zebrał więc wszystkich arcykapłanów i uczonych ludu i wypytywał ich, gdzie ma się narodzić Mesjasz. Ci mu odpowiedzieli: «W Betlejem judzkim, bo tak zostało napisane przez Proroka: A ty, Betlejem, ziemio Judy, nie jesteś zgoła najlichsze spośród głównych miast Judy, albowiem z ciebie wyjdzie władca, który będzie pasterzem ludu mego, Izraela».
Wtedy Herod przywołał potajemnie mędrców i wywiedział się od nich dokładnie o czas ukazania się gwiazdy. A kierując ich do Betlejem, rzekł: «Udajcie się tam i wypytajcie starannie o Dziecię, a gdy Je znajdziecie, donieście mi, abym i ja mógł pójść i oddać Mu pokłon». Oni zaś, wysłuchawszy króla, ruszyli w drogę.
A oto gwiazda, którą widzieli na Wschodzie, postępowała przed nimi, aż przyszła i zatrzymała się nad miejscem, gdzie było Dziecię. Gdy ujrzeli gwiazdę, bardzo się uradowali. Weszli do domu i zobaczyli Dziecię z Matką Jego, Maryją; padli na twarz i oddali Mu pokłon. I otworzywszy swe skarby, ofiarowali Mu dary: złoto, kadzidło i mirrę.
A otrzymawszy we śnie nakaz, żeby nie wracali do Heroda, inną drogą udali się z powrotem do swojego kraju.